Anayasa çalışmalarında ikinci adım

Meclis Başkanı anayasa çalışmaları üzerinde görüşmek amacıyla, üniversite öğretim üyelerini davet etti. 

Davetliler
Sayın Çiçek 19 Eylül’de, 17 hukuk fakültesinden 23 ve Polis Akademisi’nden bir öğretim üyesiyle toplanacak. Davet edilenlerin hangi ölçüye göre seçildiği açıklanmadı. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden 5 hoca davet edilirken İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden hiçbir akademisyenin çağrılmamasının siyaset dışında bir nedeni olabilir mi? 

Özbudun komisyonu üyeleri
Çiçek toplantısının dörtte biri, 2007 Ak Parti Anayasa Komisyonu’nun üyeleridir. Sayın Ergun Özbudun ve arkadaşları yeni çalışmada, eski görüşlerini kabul ettirmeye çalışmak yerine, kazandıkları deneyimden yararlanılmasına çalışacaklardır. Özbudun ve arkadaşlarının dört yıldaki kazanımları ve deneyimlerini katmaları, yeni çalışma döneminin güvencelerinden biridir. 

Meclis dışı katılımın değerlendirilmesi
Meclis dışı katkıların toplanma ve değerlendirilmesi işinin, Meclis Başkanlığı, Partiler Arası Komisyon veya Anayasa Komisyonu’ndan hangisinin işi olacağı henüz belli değildir. Gerçekte akademisyenlerin toplantısı, anayasa çalışmaları yöntemi hakkında Meclis Başkanı’nın görüşünün de anlaşılmasını sağlayacaktır.
Girdiğimiz dönemde Meclis dışı katılımın yolları nasıl açılacaktır? Doğrusu karmaşık bir sorun!
Her dönemde, partiler arası komisyon başlayıncaya kadar ve sonraki komisyon çalışmaları ve genel kurul dönemlerindeki katılımların biçim ve içeriği farklı olması beklenmelidir.
Yeni anayasa çalışmalarında ‘usul’ün, kesin kurallara bağlanmadan, uygulamalarla adım adım oluşturulacağını sanıyorum. 

CHP ve MHP’nin yaklaşımı
İki muhalefet partisi CHP ve MHP’nin toplantıya yaklaşımı henüz açık değil. CHP’nin, “Anayasayı halk yapar, hukukçular yapmaz” sözü anlayışlarını tam olarak anlatmıyor. MHP sözcüsü de akademisyenlerin toplantısına karşı çıkmadan, ‘her partiden eşit sayıda kişiyle oluşturulacak komisyona’ katılacaklarını söylemekle yetiniyor. 

‘Olmazsa olmaz’ olmaz!
İlk kurallardan biri, ilke tartışmalarında; “Olmazsa olmaz” anlayışından uzak durmaktır. ‘Kırmızı çizgi’, ‘kriter’ gibi adlar verilerek ileri sürülen öneriler sonuç almak yerine, anayasa çalışmasını siyasal anlaşmalara bırakmak için yapılır.
Böyle bir durum, siyasal ortaklıkların kararıyla yeni anayasanın yapılması anlamına gelir. Anayasa çalışmasının siyasal ortaklıkların elinde, siyasal bir malzeme olarak kullanılması en çok korkmamız ve çekinmemiz gereken durumdur.
Anayasanın siyasal malzemeye dönüşmesi, kutuplaşmanın uzun yıllar ülkeyi esir alması sonucunu verecektir. Partilerimizin anayasa çalışmalarını, kutuplaşmanın etkisinden uzak tutacaklarını sanıyorum. 

Gelecek bağlanmasın, değişim zorlaşmasın
Yeni anayasada her konuya girilme uygun bir hüküm geliştirme eğilimi vardır. Bu yöntem, gelişmeyi bağlayacak, değişime engel olacaktır. Bu dönemde, genel ilkeler yazılıp, diğerleri siyasal iktidarlara ve Meclis’e bırakılmalıdır.